
5 điều khiến tôi bất ngờ sau khi đến Trung Quốc du học
Tác giả: GoToPanda · Khoảng 6 phút đọc
Trước khi sang Trung Quốc, tôi tưởng mình đã chuẩn bị tâm lý đầy đủ. Dù gì tôi cũng đã xem bao nhiêu video trên mạng, nghe bao nhiêu kinh nghiệm từ bạn bè, nên cảm thấy mình đại khái đã biết Trung Quốc như thế nào. Mãi đến khi đặt chân tới nơi tôi mới nhận ra — điều thực sự khiến người ta ngạc nhiên thường không phải những thứ "to lớn", mà là những chi tiết đời thường mà bạn hoàn toàn không ngờ tới.
Dưới đây là 5 "khoảnh khắc sửng sốt" chân thực nhất mà tôi đúc kết được sau khi trò chuyện với những bạn du học sinh quanh mình.
Điều thứ 1: Chiếc điện thoại thật sự giải quyết được mọi thứ
Trước khi sang Trung Quốc, ở Thái Lan, ra ngoài là tôi phải mang ví, thẻ ngân hàng và tiền mặt. Sang đến tuần đầu tiên, tôi phát hiện các bạn xung quanh ra ngoài chỉ mang theo một chiếc điện thoại. Mua trà sữa — quét mã. Đi tàu điện ngầm — quét mã. Gọi đồ ăn giao tận nơi — quét mã. Đến ông lão bán khoai lang nướng ven đường cũng dán một mã QR trước quầy hàng.
Một du học sinh Nga trong cuộc phỏng vấn với CCTV nói rằng cô đã quen với việc dùng điện thoại để thanh toán, gọi đồ ăn, nhận và gửi bưu kiện, và cho rằng lối sống tiện lợi, hiệu quả này "rất dễ chịu". Cô còn nhắc đến việc trái cây, trà sữa, cà phê chỉ cần gọi là hơn mười phút sau đã được giao tới.
Điều khiến tôi ngạc nhiên hơn nữa là thanh toán di động ở Trung Quốc ngày càng thân thiện với người dùng quốc tế. Alipay và WeChat Pay hiện hỗ trợ liên kết thẻ ngân hàng nước ngoài, gồm cả Mastercard và Visa. Một du học sinh Ba Lan đang học tại Học viện Công nghệ Bắc Kinh cho biết cô đã liên kết thẻ ngân hàng Thổ Nhĩ Kỳ trên Meituan và có thể trực tiếp mua vé tàu, gọi món.
Đây không phải là "sự bất tiện kiểu Trung Quốc", mà là sự tiện lợi "đến nơi là dùng được ngay".
Điều thứ 2: Đường sắt cao tốc không phải là "phương tiện", mà là một trải nghiệm
Tôi đến từ Thái Lan, từ Bangkok đi Chiang Mai bằng tàu hỏa phải mất hơn mười tiếng. Vì vậy khi lần đầu đi tàu cao tốc ở Trung Quốc, từ Thượng Hải đến Bắc Kinh chỉ mất 4 tiếng rưỡi, nói thật là tôi hơi choáng.
Một bạn du học sinh kể rằng cô ấy thường xuyên đi tàu cao tốc và tàu điện ngầm để du lịch khắp nơi, và thấy tàu cao tốc "sạch sẽ, giá vé phải chăng, chạy êm và nhanh". Đây không phải trường hợp cá biệt. Mạng lưới đường sắt cao tốc Trung Quốc dài hơn 45.000 km, bao phủ đại đa số thành phố trên cả nước.
Với du học sinh, điều này có nghĩa là cuối tuần bạn thật sự có thể "muốn đi là đi". Tôi đã đi từ Thượng Hải đến Hàng Châu — một chiều 45 phút, giá vé hơn 70 nhân dân tệ. Từ Bắc Kinh đến Thiên Tân — 30 phút, hơn 50 nhân dân tệ. Giá này còn rẻ hơn đi taxi ở nhiều thành phố.
Điều thứ 3: Khuôn viên trường lớn hơn và hiện đại hơn nhiều so với tưởng tượng
Trước khi đến, ấn tượng của tôi về các trường đại học Trung Quốc là "đông người, tòa nhà cũ kỹ, ký túc xá chật chội". Nhưng đến nơi tôi mới thấy, ít nhất ở trường tôi, hoàn toàn không phải vậy.
Pitipat, người bạn cùng tôi sang Trung Quốc du học, kể rằng khi mới đến, tốc độ phản hồi của nhà trường và hiệu quả của hệ thống y tế khiến anh "cảm thấy yên tâm". Trong thời gian đại dịch, anh chọn ở lại trường và trở thành sinh viên nước ngoài duy nhất trong tòa ký túc xá, nhưng trường cung cấp bữa ăn miễn phí mỗi ngày, và giáo viên tiếng Trung của anh trò chuyện với anh hằng ngày để anh không bị trầm cảm. Anh nói: "Trong suốt thời gian ở Trung Quốc, tôi an toàn cả về thể chất lẫn tinh thần."
Một bạn nữ đến từ Mông Cổ cho biết cô rất thích trường của mình vì "các thầy cô thực sự quan tâm đến bạn — họ luôn nhắc nhở bạn đủ thứ, trò chuyện với bạn qua WeChat, và cảm giác rất gần gũi".
Nói thật, trước khi đến tôi không ngờ việc "nhà trường quan tâm đến sinh viên" lại có thể được làm tỉ mỉ đến vậy ở các trường đại học Trung Quốc.
Điều thứ 4: Cảm giác an toàn là "chuyện thường ngày", không phải "xa xỉ phẩm"
Trước khi sang Trung Quốc, điều gia đình tôi lo lắng nhất là vấn đề an toàn. Nhưng đến nơi tôi mới thấy đây là điều ít phải lo nhất.
Cảm nhận trực tiếp nhất của tôi là: 10 giờ tối đi bộ từ thư viện về ký túc xá cũng không thấy sợ. Điện thoại để quên ở nhà ăn, quay lại tìm vẫn còn nguyên tại chỗ. Bưu kiện để dưới ký túc xá, không ai lấy. Nghe thì bình thường, nhưng nếu bạn từng du học ở nước khác, bạn sẽ biết sự "bình thường" này phi thường đến mức nào.
Điều thứ 5: Tốc độ trả lời tin nhắn của người Trung Quốc nhanh đến mức khó thích nghi
Điều này có lẽ chỉ du học sinh đến từ các nước châu Á khác mới hiểu trọn vẹn. Một du học sinh Nhật Bản, Takaya Inoue, nói rằng trước khi đến anh biết rất ít về Trung Quốc và cảm thấy "Trung Quốc luôn là một nơi bí ẩn". Một trong những khác biệt văn hóa khiến anh ngạc nhiên nhất sau khi đến chính là tốc độ trả lời tin nhắn của người Trung Quốc.
"Người Trung Quốc dùng WeChat, và họ trả lời gần như ngay lập tức — đôi khi trong vòng 10 giây. Đây là một thay đổi lớn với tôi, nhất là vì ở Nhật Bản, trả lời một tin nhắn có thể mất vài ngày, thậm chí một tuần."
Tôi hoàn toàn hiểu cảm giác này. Ở Thái Lan, chúng tôi cũng không trả lời nhanh như vậy. Nhưng ở Trung Quốc, chỉ cần âm thanh thông báo WeChat vang lên, cứ như tất cả mọi người đều đang chờ câu trả lời của bạn. Ban đầu hơi áp lực, nhưng về sau tôi nhận ra đây thực chất là một nền văn hóa "giao tiếp hiệu quả". Mọi người đã quen với việc giao tiếp tức thời, quen với việc "trực tuyến", quen với việc không để người khác phải chờ.
Vậy thì, có nên đến hay không?
Cả 5 điều này, không có điều nào nằm trong "danh sách dự định sẽ ngạc nhiên" của tôi trước khi đến. Chúng đều nhỏ bé và đời thường, nhưng chính những chi tiết ấy tạo nên trải nghiệm du học thực sự của tôi ở Trung Quốc.
Dĩ nhiên, mỗi người ngạc nhiên về những điều khác nhau. Có người ngạc nhiên về quy mô thành phố, người thì về chênh lệch giá cả, người thì về nhịp độ lớp học. Nhưng có một điểm chung: trước khi đến bạn tưởng mình đã biết, nhưng chỉ sau khi đến bạn mới nhận ra những gì mình biết còn xa mới đủ.
Muốn biết thêm dữ liệu và trải nghiệm thực tế?
GoToPanda (Cẩm nang Gấu trúc) đã thu thập hơn 300 trường đại học Trung Quốc và 500.000 mục dữ liệu tuyển sinh, bao phủ 13 khía cạnh như học phí, yêu cầu ngôn ngữ, chi phí sinh hoạt theo thành phố và chính sách học bổng. Trợ lý AI Pandi có thể giúp bạn tìm trường và thành phố phù hợp nhất với hoàn cảnh của mình.
Bạn có thể hỏi trực tiếp:
- "Ngân sách của tôi là 50.000 nhân dân tệ một năm và muốn học kỹ thuật — thành phố nào có chi phí sinh hoạt dễ chịu?"
- "Cuộc sống du học ở Thượng Hải và Thành Đô khác nhau thế nào?"
Nó sẽ đưa ra gợi ý và lý do cụ thể, thay vì để bạn tự mò mẫm hàng trăm trang web.
Dữ liệu đáng tin hơn cảm giác. Trải nghiệm chân thực hơn tưởng tượng.
